Gündəlik həyatda bir çox insanın fərqinə varmadan etdiyi, sadə bir vərdiş və ya keçici refleks kimi görünən burun axıntısını içəri çəkmək əslində orqanizmdə ciddi fəsadlara yol açır. Xüsusilə xroniki burun tıxanıqlığı və xoruldama problemi olan şəxslərdə tez-tez rast gəlinən bu vəziyyət, sadəcə estetik və sosial narahatlıq yaratmır, həm də daxili orqanların sağlamlığını birbaşa təhlükəyə atır.
Patrul.az bu zərərli vərdişin pərdəarxası fəsadlarını araşdırıb.
Araşdırmalara görə, burun axıntısını xaric etmək əvəzinə davamlı olaraq içəri çəkmək, bədənin təbii müdafiə mexanizmini tərsinə işlətmək deməkdir. Burun mukozası kənardan gələn toz, bakteriya və virusları tutaraq bədəndən uzaqlaşdırmaq funksiyasını daşıyır. Biz burnumuzu hər dəfə içəri çəkdikdə isə bu zərərli mikroorqanizmləri birbaşa nazofarenksə (burun-boğaz boşluğuna) göndərmiş oluruq.
Bu hərəkətin nəticəsində yaranan əsas fəsadlar:
Təkrarlanan infeksiyalar: Boğaz nahiyəsinə daşınan bakteriyalar tez-tez boğaz ağrısı və iltihaba yol açır.
Xroniki faringit: Boğazda daimi yanma, quruluq və qıcıqlanma hissi formalaşır.
Keçməyən öskürək: İnfeksiyalı axıntı tənəffüs yollarını qıcıqlandıraraq xroniki öskürək refleksini tetikləyir.
Burun sümürmək təkcə boğazı deyil, qulaq sağlamlığını da ciddi şəkildə təhdid edir. Qulaq ilə burun-boğaz boşluğu arasında təzyiqi tənzimləyən Evstaki borusu yerləşir. Burun axıntısını güclə içəri çəkdikdə və ya səhv şəkildə burun təmizlədikdə bu kanaldakı təzyiq balansı pozulur.
Xüsusilə uşaqlarda və immun sistemi zəif olan şəxslərdə bu təzyiq dəyişikliyi orta qulaqda maye yığılmasına (seroz otit) səbəb olur. Müalicə edilmədikdə isə bu vəziyyət təkrarlanan qulaq infeksiyalarına və dərəcəli eşitmə itkisinə qədər irəliləyə bilir.
Problemin kökündə nə dayanır?
İnsanların davamlı olaraq burnunu sümürməsinin və ya gecələr xoruldamasının arxasında adətən tənəffüs yollarının xroniki xəstəlikləri dayanır. Mütəxəssislərin fikrincə, bu vəziyyətdən qurtulmaq üçün ilk növbədə simptomu deyil, ona səbəb olan əsas xəstəliyi müalicə etmək lazımdır. Bu səbəblər sırasına daxildir:
1. Allergik rinit (Mövsümi və ya daimi allergiyalar)
2. Sinusit (Sinus boşluqlarının xroniki iltihabı)
3. Burun polipləri və adenoidlər (Ət xalları və ya böyümələr)
4. Burun çəpəri əyriliyi (Anatomik darlıq)
Məsələnin tibbi tərəfi ilə yanaşı, ciddi bir sosial tərəfi də mövcuddur. Kitabxanalar, ofislər, məktəblər və ya ictimai nəqliyyat kimi sakit mühitlərdə ardıcıl olaraq burun çəkmək ətrafdakı insanlarda ciddi diskomfort yaradır. Bu, şəxsin sosial mühitdə qeyri-ixtiyari olaraq təcrid olunmasına və ya mənfi qarşılanmasına səbəb olur.
Burnunuzu necə düzgün təmizləməlisiniz?
Mütəxəssislər xəbərdar edir ki, burnu içəri sormaq qətiyyən olmaz! Doğru təmizləmə üsulu belə olmalıdır:
– Burun daxili mütləq duzlu məhlul (salin) və ya dəniz suyu spreyləri ilə yumşaldılmalıdır.
– Təmizləmə prosesi axıntını içəri çəkərək deyil, burnun yalnız bir tərəfini qapadaraq, digər tərəfdən yüngülcə xaricə üfürməklə (fısıldatmaqla) aparılmalıdır.
Əgər sizdə və ya yaxınlarınızda daimi burun tıxanıqlığı, gecə xorultuları və burun çəkmək vərdişi varsa, bunu sadə bir hal hesab etməyin. Gələcəkdə eşitmə problemləri və xroniki boğaz xəstəlikləri ilə qarşılaşmamaq üçün vaxtında Qulaq, Burun, Boğaz (LOR) həkiminə müraciət edin.
102info.az
