Azərbaycanda yol polisi qanunvericiliyə əsasən, qayda pozuntusu olmasa belə, müəyyən hallarda sürücüləri saxlayıb sənədləri yoxlaya bilər. Bu, müəyyən edilmiş qaydalara uyğun olaraq həyata keçirilir və polis işçilərinin vəzifə səlahiyyətlərinə daxil olan tədbirlərdən biridir. Belə hallarda saxlanılma səbəbi ilə bağlı müəyyən əsaslar və qanuni çərçivə var.
Yol polisinin sənədləri yoxlama hüququ
Yol polisi, bir qayda pozuntusu olmasa belə, aşağıdakı hallarda sürücünü saxlayıb sənədləri yoxlaya bilər:
- Sərxoşluq və ya narkotik maddə təsiri altında olduğundan şübhə edildikdə:
Əgər yol polisi sürücünün spirtli içki və ya narkotik vasitələrin təsiri altında olduğu barədə şübhələnirsə, onu saxlayıb yoxlaya bilər. Bunun üçün sürücünün davranışına, sürmə tərzinə, hərəkət trayektoriyasına və fiziki göstəricilərinə diqqət yetirilir. - Cinayət və ya hüquq pozuntusuna dair məlumat varsa:
Sürücünün və ya avtomobilin hər hansı cinayət hadisəsi ilə əlaqəsi olduğu barədə məlumat varsa, polis bu əsasla avtomobili saxlayıb sürücünü və avtomobilin sənədlərini yoxlaya bilər. Bu, həm yerli axtarış tədbirlərinin, həm də respublika səviyyəsində keçirilən tədbirlərin bir hissəsi ola bilər. - Texniki nasazlıq və ya icbari sığorta ilə bağlı yoxlamalar:
Yol polisi, avtomobilin texniki nasaz olduğuna dair şübhə yarandıqda və ya sürücünün icbari sığorta müddətinin bitib-bitmədiyini yoxlamaq istədikdə, sənədlərin təqdim edilməsini tələb edə bilər. Bununla da, avtomobilin texniki vəziyyəti və sığorta vəziyyəti yoxlanılır. - Yol hərəkəti təhlükəsizliyi ilə bağlı geniş tədbirlər zamanı:
Yol polisinin ölkə daxilində və ya konkret bir ərazidə keçirdiyi profilaktik tədbirlər çərçivəsində də sürücülər dayandırıla bilər. Bu tədbirlər müəyyən qaydaların pozulmasının qarşısını almaq və yol təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədi daşıyır. - Aşkar edilən xarici pozuntular:
Bəzi hallarda polis, avtomobilin xaricdən görünən bəzi fiziki xüsusiyyətlərində pozuntu aşkar etdikdə – məsələn, işıqların yanmaması, nömrə nişanlarının düzgün olmaması və ya digər qayda pozuntuları – sürücünü dayandırıb bu pozuntuların sənədlərlə necə əlaqəli olduğunu yoxlamaq üçün saxlayır.
Saxlanılma zamanı sürücünün hüquqları
Sürücü, yol polisi tərəfindən dayandırıldıqda, hüquqlarını bilməli və qanunvericiliyə uyğun davranmalıdır:
Saxlanılma səbəbi tələb etmək hüququ: Yol polisi sürücüyə onun saxlanılma səbəbini izah etməlidir.
Saxlanılma zamanı səliqəli davranış: Hər iki tərəf, yəni həm yol polisi, həm də sürücü, bir-birinə qarşı hörmət çərçivəsində davranmalıdır.
Sürücü sənədləri təqdim etməkdən imtina etməməlidir: Əgər yol polisi qanuni əsasla saxlayıb sənədləri yoxlamaq istəyirsə, sürücü sənədlərini təqdim etməlidir.
Nəticə
Yol polisinin qanunsuz saxlanılmasının qarşısını almaq üçün sürücü öz hüquqlarını bilməli və saxlanma hallarında qanuna uyğun davranmalıdır. Ancaq polis də sürücünü saxlayarkən qanuni çərçivədə qalmalı və əsassız dayandırmalara yol verməməlidir.
102info.az
